Íslensk börn eru farin að lesa bækur sér til gamans á ný. Þetta er niðurstaða lestrarkönnunar sem Þorbjörn Broddason, prófessor í félagsfræði við HÍ, og teymi á hans vegum hefur lagt reglulega fyrir 10 - 15 ára börn síðastliðna fjóra áratugi.
Lestrarkönnunin hefur verið lögð fyrir á 6 ára fresti á höfuðborgarsvæðinu, Akureyri og í Vestmannaeyjum. Hún kannar yndislestur barna í 5. - 10. bekk, þ.e. hversu mikið þau lesa bækur og dagblöð að eigin vali í frítíma sínum. Bókalestur barna hefur farið minnkandi jafnt og þétt frá 1979 en nú, 30 árum síðar, hefur þessi svokallaði yndislestur aftur aukist.
Þorbjörn segir að fyrir 12 árum hafi hann gert ráð fyrir að botninum væri náð í bókalestri barna en árið 2003 hafi hins vegar meðaltal lesinna bóka dottið niður í 1,8 bók. Í ár hafi meðaltalið svo hækkað upp í 2,2 bækur. Könnunin í ár sýni því tvímælalaust að viðsnúningur hafi orðið á þessari áratugaþróun.
Í könnuninni eru börnin spurð hversu margar bækur þau hafi lesið sér til 
gamans á undanförnum 30 dögum. Niðurstaðan í ár er þó enn nokkuð undir því sem mest var því árið 1987 höfðu börnin í könnuninni lesið að meðaltali 4,2 bækur.
Þorbjörn telur að þessi viðsnúningur eigi sér eina skýringu helsta. „Ég held að þetta sé vegna viðleitni innan skólanna til að auka bókalestur. Skólastjórnendur reyna meðvitað að ýta undir lestraráhuga, t.d. með verkefnum á borð við Bókaorminn og Stóru upplestrarkeppnina. Einnig er orðið mjög algengt að þegar skólabörn hafa lokið við verkefni sín í tímum sé þeim boðið að taka upp bók að eigin vali og lesa sér til skemmtunar þar til kennslustundinni lýkur."
Meðal annarra upplýsinga sem komu fram í könnuninni er dagblaðalestur en einungis 28% barnanna sögðust fletta dagblöðum nokkrum sinnum í viku. Fyrir fjörutíu árum reyndist mikill meirihluti íslenskra barna glugga reglulega í dagblöð.
Rétt er að taka fram að lestrarkönnunin mælir ekki Netlestur eða annan skjálestur og er því ekki mælikvarði á hversu mikinn texta börn lesa yfir höfuð, einungis hversu mikinn yndislestur þau leggja stund á.
Eins og áður segir hefur könnunin verið lögð fyrir á höfuðborgarsvæðinu, Akureyri og í Vestmannaeyjum frá árinu 1968 en í ár var rannsóknarsvæðið stækkað. Mælingin á aukningu bókalesturs er þó óháð því og gildir niðurstaðan um þessi þrjú afmörkuðu svæði sem skoðuð hafa verið í fjóra áratugi. Niðurstöður lestarkönnuninnar verða birtar 30. október á Þjóðarspeglinum, árlegri ráðstefnu um rannsóknir í félagsvísindum, sem verður nú haldin í tíunda skipti.